Bebek anne ve babası için en uygun zamanda doğduğunda aileleri için mutluluk kaynagı olurlar. Ne yazik ki bugün ülkemizde pek çok çocuk istenmeden ya da planlanmadan doğmaktadır. Ailelerin istedigi zamanda anne baba olabilmeleri için gebelikten korunma yöntemlerinin tümünü, nasil etki yaptıklarını ve özelliklerini bilmeleri, sonra da kendilerine uygun bir yöntem seçerek bunu doğru olarak kullanabilmeleri gerekir.

Seçilen korunma yöntemi, saglığa zararı olmadan uzun süre kullanılabilir. Kullanım bırakıildığında tekrar hamile kalınabilir. Eğer hiç cocuk istenmiyorsa kadında tüplerin, erkekte meni kanallarının küçük bir operasyonla bağlanması gibi, gebeliği kalıcı olarak engelleyen yöntemler de vardır.

Kürtaj ise son seçenektir. Ülkemizde 10 haftaya kadar gebeliklerin istege baglı olarak sonlandırılması yasaldır. Bu işlem için evli kadınların eşlerinin de onayını almaları gerekmektedir. 18 yasindan büyük bekar kadınlar ise, gebe kaldıklarında sadece kendi istekleriyle gebeliği sonlandırtabilirler. 18 yaşından küçükler için ise kişinin anne babasının onayı gerekmektedir.

DÜŞÜK YAPTIRAN HAP (RU-486)

Düşük hapı denilen Ru-486, mifepristol isminde bir madde içermektedir. Bu hapın ülkemizde ve bir çok dünya ülkesinde satılması yasaklanmıştır. Diğer adı da kürtaj hapı dır.

Düşük hapı, kürtaş hapı nasıl gebeliği sonlandırır ?

Gebeliğin rahim içine yerleşimini ve gebeliğin sürekliliğini sağlayan progesteronun etkisini engelleyerek bebeğin düşmesine sebep olur. Genelde rahim kasılması yaratan ve aslında bir ülser ilacı olan ilaç ile birlikte kullanılır ve etkisi bu şekilde artar.

Düşük hapı, kürtaj hapı nasıl kullanılır?

Yedinci gebelik haftasından önce hamile kadına ağızdan üç adet verilir. Gerek görülürse rahim kasılmalarını sağlayan ilaç da eklenir. Düşük olması hemen olmamakta ve genellikle on-onbeş günü bulmaktadır. Bu süre zarfında sürekli doktor kontrolleri gerekir.

Düşük hapının yan etki ve riskleri nelerdir?

Düşük hapının en sık gözlenen yan etkileri ; şiddetli bulantı, karın ağrısı, kusma ve ishaldir. Düşük tam olmaz ise parça kalması ve buna bağlı enfeksiyon görülmesi olasıdır.

Düşük ilacı, kürtaş hapı kimlerde uygulanmaz?

Düşük hapı yedi haftadan büyük hamileliklerde, spiral ve gebelik birlikte olduğu durumlarda, 35 yaşından büyük ve 18 yaşından küçük gebeliklerde, sigara içenlerde uygulanmaz.

Kürtaj ile oluşabilecek riskleri taşımadığı için halk arasında avantajlı olduğu zannedilse de aslında her gebelik te için uygun bir yöntem olmayıp düşüğün oluşması için çok zaman gerektirdiğinden dolayı kullanışlı değildir ve önerilmez. Ayrıca ülkemizde ve birçok ülkede kullanımı ve satılması yasaklanmıştır.

Rahim İçi Polip ( Endometriyal )

Rahim içi polip nedir ?

Rahim içi polip, rahim içi tabakanın kalınlaşması ile normalden fazla büyümesiyle meydana gelen, rahim içindeki bir “et parçası” olarak tarif edilebilir.

Endometriyal polip, kadınlarda her yaşta görülebilebilir. Genellikle menopoz öncesi ve menopoz döneminde daha sık görülmektedir.

Rahim İçi Polip Ne Gibi Belirtiler Verir?

Boyutu büyük ve birden fazla olduğunda düzensiz kanama (ara kanama veya adet kanamalarının günlerinin uzaması veya kanama miktarının artması tarzında), cinsel ilişki esnasında kanama, özellikle adet kanaması esnasında kramp tarzı ağrı gibi belirtiler gösterir.

Polipler gebe kalamama nedeni olabilirler. Düşük riskini artırıcıdırlar.

Rahim İçi Polip Tanısı Nasıl Konur?

Rahim iç tabakası örneklemesiyle (”kürtaj“) elde edilen dokunun patolojik incelenmesi ile tanı konulur.
Herhangi bir nedenle yapılan histeroskopi incelemesinde veya rahim içinin steril suyla doldurularak ultrasonografi incelemesi yapılmasından ibaret histerosonografi incelemesinde polip şüphesi doğabilir. Normal ultrasonografi incelemesinde polip saptanması zordur, zira rahimin ön ve arka duvarı normalde birbirlerine temas edecek şekilde dururlar ve polip arada düzleşerek gizlenmiş olur. Rahim içi histeroskopi veya histerosonografi incelemesinde suyla doldurulduğunda polip belirgin hale gelir.

Rahim İçi Polip Nasıl Tedavi Edilir?

Poliplerin ideal tedavisi histeroskopi yöntemiyle görülerek çıkarılmasıdır. Çıkarılan materyal patoloji uzmanı tarafından incelenir.

Polip tedavisinde diğer bir yol da rahim iç tabakası örneklemesidir (”kürtaj”). Bu işlem genellikle polipin bulunduğu yerden koparak parçalanmasıyla ve böylece lezyonun ortadan kaybolmasıyla sonuçlanır. Histeroskopiden farklı olarak “kürtaj” işlemi körlemesine yapıldığından bu işlemde bazı polipler atlanabilir.

Gerek histeroskopi gerekse “kürtaj” ile tam şifanın sağlandığı durumlarda ek bir tedavi gerekmez.

Polipler tekrarlayıcı özelliği olan oluşumlardır. Bu nedenle düzenli takipler önemlidir

Kürtajla gelen riskler

Perforasyon (rahim delinmesi ): Gebe rahmi yumuşak olduğu için dikkatsizce yapılan sert bir hareketle delinebilir.Risk gebelik yaşı büyüdükçe artmakla beraber vakum küretajlarda plastik kanüller kullanıldığından nadir görülür.Çoğu kere delik küçük ve rahmin tepe kısmında olduğundan kanama olmaz ve kendiliğinden kapanır.Delinme alanı büyükse kanama olacağından acil ameliyatla alınması gerekir.

Enfeksiyon: Hijyenik olmayan ortamda işlemin yapılması veya kişinin kendi ihmali (kürtaj sonrası erken cinsel ilişki, havuza girme, antibiyotikleri düzenli kullanmama, dış ortamdan enfeksiyon alma gibi..) sonucu 5-6 gün sonra enfeksiyon gelişebilir.Koruyucu antibiyotik önlem için kullanılmalıdır.Fallop tüplerinde hasara,rahim içi tabakada yapışıklıklara neden olabilir.

Gebeliğin devamı: Gebelik kesesinin rahim içinde görüntülenmeden çok erken, 5 haftadan önce yapılan kürtajlarda meydana gelebilir. Kürtaj sırasında vakum ile kese çok küçük olduğu için alınamaz .Kontrolde tespit edilir ve ikinci bir kürtaj gerekir.

Parça kalması (rest plasenta): Kürtajdan sonra kanamanın artması ile anlaşılır. Bazen kanama 10-15 gün sonra görülebilir.Bu nedenle kürtaj sonrası bir hafta sonra yapılan kontrol ultrasonografisi önemlidir.Tedavi olarak kürtaj tekrarlanır.

Rahim içi kan birikmesi (hematometra): Nadir görülür.Epey ağrılıdır.Daha çok 8 haftadan büyük gebeliklerde veya yaşlı anne adaylarında görülür. Rahim toplayamaz ve rahim ağzının kapanması sonucu kan birikmesinden meydana gelir.Rahim ağzının buji ile açılması problemi çözer.Ek olarak rahmin hızlı toplamasına yardımcı ilaçlar verilebilir.

Başarısız küretaj: Önceden yapılan rahim ağzında yara yakılması,konizasyon gibi işlemler, eski sezaryenlere bağlı veya doğumsal rahim kanalındaki şekil bozuklukları,çift rahim gibi anomaliler veya rahim kanalının yapısını bozan myomlar gibi sebeplerden dolayı rahim ağzı açılamaz ve teknik olarak kürtaj gerçekleştirilemez.Ağızdan alınan veya rahim ağzına konan ilaçlar ile rahim ağzının açılması denenerek kürtaj tekrar denenebilinir. Fakat tekrar başarısız olma ihtimali de göz önünde bulundurulmalıdır.

Asherman sendromu (yapışıklık). Kürtaj sonrası rahim içi duvarlarında gelişen yapışıklık sonucu adet miktarında azalma ,adet görememe halidir.Kısırlığa neden olabilir.Rahim içi dokusunun keskin küretle kazınması veya kürtaj sonrası enfeksiyon gelişmesi sonucu oluşur.Tedavi olarak spiral takılıp rahim içini destekleyecek hormon ilaçları verilir.Rahim filmi ile kesin tanı konur. Tedavi için gerekirse Histeroskopi uygulanabilir.
Anestezinin riskleri nelerdir?

Lokal anestezi; ile yapılan kürtajda rahim ağzı tek dişli ile tutulu iken ve dilatasyon (rahim ağzının açılması) sırasında ani ağrıya bağlı tansiyon düşmesi,terleme ,fenalık hissi,bayılma oldukça sık görülmektedir.Vakumun yarattığı çekilme hissi de karında kramp tarzına ağrı ve bulantı-kusmaya sebep olabilmektedir.Bu gibi durumda kürtaja ara verilir veya hemen bitirilerek hastanın ayakları yukarı kaldırılıp tansiyonun düzelmesine ve fenalık hissinin geçmesine yardımcı olunur. Ağrıya bağlı şok durumu dahi olabilir. Hemen hastaya damar yolu açılıp serum verilmesi ve gerekli ilaç ile destek tedavisi yapılması gerekebilir.Fakat bu kadar ileri derece şikayetler çok nadirdir . Daha çok lokal anestezi ile yapılan 7 hafta ve daha büyük kürtajlarda sık görülebilir.

Genel anestezi; Riskleri hasta yaşı,genel sağlık durumu ,sistemik hastalık varlığı gibi faktörlere bağlıdır.Genel anestezi uzman ve tecrübeli anestezi doktoru tarafından uygulanmalıdır.Kürtaj süresinin kısa olması (3-5 dakika) ve yüzeyel anestezi yapılması riskin çok fazla olmamasını sağlamaktadır. Genellikle hastalar anesteziden uyanırken bazen bulantı- kusmaları olur veya psikolojik sebeplerden dolayı ajite olup ağlayarak uyanırlar.
Doktorunuzu hemen arayın!

Kürtaj sonrası evde fenalık hissi olursa

Kanama çok fazla olup gittikçe artıyor ise

Kürtajdan 15-20 gün geçmesine rağmen kanamanız hala adet vasfında devam ediyor ise ve azalmıyorsa

Şiddetli kanama ile birlikte olan kıvrandırır tarzda ağrılarınız olursa

Hiç kanamanız olmayıp ağrılar çok şiddetli ve kramp tarzında ise

Ateşiniz yükseliyor,kokulu akıntı, kanama ve kasık ağrılarınız var ise

Gebelik belirtileri hala devam ediyor ise ve

Kendinizi iyi hissetmiyorsanız, huzursuz iseniz doktorunuzu arayınız!!

Kürtaj nasıl yapılır ?

Kürtaj kesinlikle, bir doğum kontrol yöntemi değildir.

İstenmeyen hamileliklere son verilmesi amacı ile yapılır. Ülkemizde 10 haftalık gebeliğe kadar hamile kadının rızası ile yapılmaktadır. Hamile kadın reşit ise ve bekar ise kendi onayı yeterli olmaktadır, evli ise eşinin de onayı gereklidir. Bu yöntem ancak ailevi, sosyal, tıbbi sebepler var ise yapılmalıdır. Kesinlikle bir doğum kontrol yöntemi olarak algılanmamalıdır

Kürtajda kullanılan değişik boylarda steril Karmen kanülleri ve vakum sistemi

Kürtaj öncesi çiftlerin kan guruplarını bilmeleri olası bir “kan gurubu uyuşmazlığı” tespiti ve eğer uyuşmazlık var ise kürtaj sonrası “uyuşmazlık iğnesi, anti-D” yapılması açısından önemlidir.

Kürtajın yasal olarak yapılabilmesi için kişiden yazılı “onay belgesi” alınması gerekmektedir. Alınan bu belge hasta ve hekim arasında hasta hakları açısından gizli tutulacaktır.

Kürtaj işlemi öncesinde tam jinekolojik muayene ve transvaginal ultrasonografi ile değerlendirme yapılmalıdır.

Günümüzde genellikle vakum aspirasyon yöntemi ile küretaj yapılmaktadır.Bu kullanılan vakum sistemi Karmen kanülü olarak isimlendirilmektedir. Bu sistemin uçları plastik olup kullanıldıktan sonra atılmalı ve tekrar kullanılmamalıdır.

Genel anestezi yada lokal anestezi uygulanabilir.Daha önce doğum yapmamış veya sezaryen ile doğum yapmış hastalarda genel anestezi tercih edilir.Lokal anestezi ile rahim ağzının her iki yanına anestezik ilaç enjekte edildiği halde rahatsızlık hissi ve vakum esnasında ağrı duyulabilir.Kürtajın psikolojik etkisi de düşünüldüğünde genel anestezi tercih edilmektedir.Genel anestezi bir anestezi uzmanı tarafından verilmelidir.Anestezi kürtaj işlemi kısa olduğu için 3-5 dakika sürer.Uyanma süresi genellikle 5 dakikadır.İşlem sonrası 1 saat dinlenmenin ardından anestezi etkisi geçtiği için hasta evine gidebilmekte ve normal yaşantısına dönmektedir.

İşlem öncesi mutlaka 6 saat açlık gerekir. Su içilmesine de izin verilmez.

İşlem jinekolojik masada muayeneyi takiben yapılır.

Rahim ağzının görülebilmesi için önce vajinal spekulum yerleştirilir.Vagina ve rahim ağzı özel bir solüsyonla silinir.Rahim tek dişli olarak isimlendirilen bir alet ile tutulup çekilir ve düz hale getirilir.Lokal anestezi uygulanacak ise bu işlemden sonra lokal anestezik ilaç yapılır. Genel anestezi uygulanan hastalar bu prosedürü başından itibaren hiç hissetmezler ve görmezler.

Buji olarak isimlendirilen aletler yardımı ile gebelik haftasının büyüklüğüne göre rahim ağzı genişletilir.Daha önce doğum yapmış ve gebelik haftası küçük hamilelerde bu dilatasyon bazen gerekmemektedir. Lokal anestezi uygulanan kadınlarda kürtaj işleminin en sıkıntılı ve ağrılı dönemdir.

Dilatasyonun yani rahim ağzını genişletmenin ardından steril olan ve özel boyutlarda olan plastik kanüller ile rahim ağzından girilerek rahim boşluğuna ulaşılır.Kanülün ucu özel üretilmiş ve 60 santilitrelik vakum yaratan özel enjektöre monte edilir,enjektör ile negatif basınç sağlanarak rahim içindeki madde emilerek temizlenir.Bu yöntem ile keskin,metal küretlerin kullanımı aza indirilmiştir.Eskiden keskin metal küretler ile yapılan kürtajlarda rahim delinmesi,yapışıklık riski daha fazla olmaktaydı. 10 haftanın altındaki kürtajlarda artık bu eski yöntem kullanılmamaktadır. Keskin küretler ile yapılan kürtaj sadece tanı ve biopsi amaçlı yöntemlerde kullanılmakta olup doğru ve yeterli parça alınması için şarttır.

Rahim içi temizlendikten sonra tek dişli çıkarılır, çıktığı yerdeki kanama bir gazlı bez ile tampone edilerek kanama durdurulur. Vagina tekrar antiseptik solüsyonlarla ile yıkanıp spekulum çıkarılır.

Hasta kaldırılmadan rahim içi ultrasonografi ile parça kalıp kalmadığını anlamak için kontrol edilir.

Ağrının daha sonra olmaması için kalçadan iğne ile veya makattan fitil ile ağrı kesici uygulanır

Kürtaj nedir, nasıl yapılır ?

Hamilelik sonlandırılması (Kürtaj):

Fraksiyone küretaj,probe kürtaj (PC):

Şiddetli ve uzamış kanamalarda ve özellikle 40 yaşının üzerindeki kadınlarda hem patolojik sebebi (hormon bozukluğu,rahim içi kalınlaşma ,kanser) tespit etmek hem de kanamayı durduracak tedaviyi sağlamak amacıyla yapılır. Menopozda olan kanamalarda teşhis amaçlı uygulanmaktadır.Rahim ağzında da kanser tespiti için kürtaj esnasında ayrıca parça alınabilinir. Bu fraksiyone kürtaj olarak adlandırılır.

Endometriyal dating:

Kısırlık teşhisinde yumurtlamanın olup olmadığını tespit amacıyla adetin 21. günü rahim içinden küçük bir parça alınarak progesteron hormonunun rahim içine etkisi araştırılır. Tekrarlayan düşüklerde de benzer şekilde Luteal faz yetmezliğinin tespiti için uygulanmaktadır.

Rest kurtaj (RC);

Kendiliğinden olan düşüğün veya daha önce yapılan kürtajdan sonra kalan parçaları temizlemek için yapılan işlemdir.Doğum sonrası eğer parça kalırsa kalan parçalar büyük olabileceğinden özel küretler ile bu işlem yapılmakta ve bu işleme Boom Küretaj ismi verilmektedir.

İstenmeyen Gebelik

Belki de bütün kadınların korkusu istenmeyen bir gebeliğe sahip olmaktır. Bunun nedeni genellikle gebelikten koruyucu önlemlerin yeterli olarak alınmaması ve bir istenmeyen gebelik durumunda ne yapılacağını bilmemektir. Sanılanın aksine bu tip sorunlar tamamen çözümsüz değildir.İstenmeyen gebelik, kadının doğum yapmak istememesi, doğum yapmanın sağlık açısından zararlı olması veya yaşayan çocuk sayısı fazla olan durumlarda görülen gebelik durumlardır. İstenmeyen gebelik olmaması için doğum kontrol yöntemlerini kullanmalısınız. Gebelik olduğu durumlarda ise aşağıda açıklayacağımız yöntemlerle sorun çözülebilir.

Gebelik Tanısı

Doğurgan çağdaki kadınlarda adet gecikmesi olan her durumda gebelikten şüphelenilmelidir. Gebelik tanısı gebeliğe bağlı bulantı, aşerme, göğüslerde hassasiyet gibi özel yakınmalarla veya daha iyisi gebelik testi yaptırılarak konulabilir. Gebelik testleri idrarda gebeliğe özgü hormonlara bakılarak yapılır. Günümüzde bu tip testler oldukça hassastır çoğu zaman adet gecikmesinin ilk günlerinde sonuç veririler. Burada anımsatmamız gereken bir konu bu testlerin bir hastanede veya yetkili bir laboratuarda yaptırmanız gerektiğidir. Ülkemiz koşullarında son zamanlarda sağlık kabinlerinde veya eczanelerde yapılan testlerin güvenilirliği azdır. Gebelik testi sonucunun “negatif” olması gebeliğin olmadığı anlamına gelir. Bu durumda adet gecikmesinin nedeni araştırılması için doktorunuza danışmanız gereklidir. Test sonucu “pozitif” ise korkulan başa gelmiştir ve gebelik var demektir. Bu durumda eşinizle görüşüp gebeliğin geleceği konusunda kesin bir karara varmalısınız. Gebeliğin devamına karar verirseniz gebelik takibi için doktorunuza başvurmalısınız. Bu gebeliği istenmeyen gebelik olarak kabul edip sonlandırılmasını isterseniz yapılacaklar için aşağıdaki bilgileri okumaya devam edin.

Sorunun Çözümü Nasıl Olur?

İstenmeyen gebelik nedeniyle doktorunuza başvurduğunuzda ilk olarak ultrason dahil olmak üzere muayene olacaksınız. Bu muayene sonucunda gebeliğin sorunsuz ve kaç haftalık olduğu anlaşılacaktır. Gebelik haftası son adet tarihinin ilk gününden itibaren hesaplanır. Türkiye’de yasa ile 10 haftaya kadar istenmeyen gebeliklerin yetkili sağlık personeli tarafından sonlandırılmasına izin verilmiştir. Bu şekilde uygun görülen gebeliklerin sonlanmasında en güvenilir ve sağlığa uygun yöntem kürtajdır. Kürtaj gebeliğin cerrahi bir müdahale ile rahim dışına alınmasıdır. Bu yöntemin uygun yapıldığı takdirde kalıcı bir sorun ortaya çıkarması olasılığı çok azdır.

Türkiye’de piyasada bulunan hiçbir ilaç gebelik sonlandırılmasında kullanılamaz. İlaçla düşük olması tıbben kabul edilemez bir durumdur. İlaçla veya kabul edemeyeceğimiz yöntemlerle düşük yaptırılması özellikle kırsal kesimde yaygındır. Bu tip düşük yapılması aşırı kanama ve iltihap nedeni ile çok tehlikelidir. Sonuçta hangi yöntemle düşük olursa olsun yine kürtaj gerekecektir.

Son yıllarda önce Avrupa’da sonra ABD’de kullanılan RU486 adlı ilaç güvenilir olarak düşük yaptırılmasında kullanılmaktadır. Fakat bu ilacın kullanımı bu ülkelerde çok dikkatli biçimde sağlık kuruluşları kontrolü altında yapılmaktadır. Bu ülkelerde hastalar da çok bilinçli olarak denilenlere uymaktadır. Türkiye’de bu ilacın kullanılması özel koşullar nedeniyle iyi tartışılmalıdır.

Kürtaj Nasıl Yapılır?

Hasta muayene masasına yatırılır ve anestezi verilir. Hastaya acı vereceği düşünülen müdahaleler söz konusu ise genel anestezi kullanılmalıdır. Bu tip genel anestezide genellikle ameliyatlarda kullanılan ilaçların hepsi kullanılmaz ve bunların yan etkileri oldukça azdır. Daha önce doğum yapmış kadınlarda bazen lokal anestezi yeterli olabilir. Müdahale genellikle 10 dakika kadar sürer. Özel bir vakumlu enjektörle gebelikle ilgili dokular rahimden dışarı alınır. Gebelik küçük olduğundan bu işlem sorunsuz olarak yapılabilir. Hasta genel anestezi yapılmışsa yaklaşık 15 dakika içinde kendine gelir. Lokal anestezi kullanıldığı durumlarda ise hasta hemen ayağa kalkabilir. Hasta kendini iyi hissettiği anda eve gidebilir. Hasta evde en az 12 saat dinlenmeli ve 15 gün kadar eşiyle birlikte olmamalıdır. Doktorunuz büyük olasılıkla sizi kontrole çağıracaktır, bu kontrolü kesinlikle aksatmayın